Mantar yetiştiriciliği son yıllarda hem hobi hem de ticari amaçla büyük ilgi görmektedir. Ancak verimli bir mantar hasadı için en önemli nokta, mantar tohumunun (misel) doğru zamanda ve doğru şekilde ekilmesidir. Bu yazıda, mantar tohumu ne zaman ekilir, nasıl ekilir ve hangi aylar mantar ekimi için en uygundur sorularına detaylı yanıtlar bulacaksınız.
🍄 Mantar Tohumu Nedir?
Mantar tohumu olarak bilinen şey aslında miseldir. Misel, mantarın kök yapısıdır ve mantarın gelişip meyve vermesini sağlar. Yani, klasik anlamda bir “tohum” değil; canlı bir mantar hücre ağıdır. Bu miseller genellikle buğday, arpa veya talaş gibi organik materyaller üzerine aşılanır.
🌡️ Mantar Tohumu Ne Zaman Ekilir?
Mantar tohumu ekim zamanı, yetiştirilecek mantar türüne ve ortam koşullarına göre değişir.
Genel olarak:
-
İstiridye mantarı (Pleurotus ostreatus): Mart – Kasım ayları arasında ekilebilir.
-
Kültür mantarı (Agaricus bisporus): En uygun ekim zamanı Eylül – Nisan aylarıdır.
-
Şitake mantarı (Lentinula edodes): Bahar ve sonbahar ayları tercih edilir.
Sıcaklık, mantar yetiştiriciliğinde en önemli faktördür.
👉 En verimli sonuç için ortam sıcaklığının 20–25°C, nem oranının ise %70–85 aralığında olması gerekir.
🌾 Mantar Tohumu Nasıl Ekilir?
Mantar tohumu ekimi için dikkat edilmesi gereken adımlar şunlardır:
-
Uygun Ortam Hazırlığı:
Ekim yapılacak ortam karanlık, nemli ve havalandırılabilir olmalıdır. Genellikle kapalı alanlarda veya özel üretim çadırlarında yapılır. -
Kompost Hazırlığı:
Mantarlar, besin değeri yüksek ortamlarda yetişir. Kompost olarak saman, talaş, buğday kepeği ve gübre karışımı kullanılabilir. Kompost ısıtılıp fermente edilmelidir. -
Tohum (Misel) Ekim Aşaması:
Soğuyan komposta mantar miseli eklenir.-
İstiridye mantarı için: Kompost katmanlarına eşit şekilde misel serpilir.
-
Kültür mantarı için: Komposta karıştırılır.
-
-
Kuluçka Dönemi:
Ekilen misellerin toprağa yayılması için ortam 20–25°C’de, nemli ve karanlık tutulur. Bu dönem yaklaşık 15–20 gün sürer. -
Hasat Dönemi:
Miseller yüzeye çıkıp beyaz bir ağ oluşturduğunda, mantarlar 1–2 hafta içinde meyve vermeye başlar.
📅 Mantar Ekiminde En Uygun Aylar
| Mantar Türü | Ekim Zamanı | Hasat Süresi |
|---|---|---|
| İstiridye Mantarı | Mart – Kasım | 25–30 gün |
| Kültür Mantarı | Eylül – Nisan | 35–45 gün |
| Şitake Mantarı | Nisan – Ekim | 40–60 gün |
Eğer kapalı ortamda üretim yapıyorsanız, yılın 12 ayı boyunca mantar yetiştirmek mümkündür.
🌿 Verimli Mantar Yetiştiriciliği İçin İpuçları
-
Ortam sıcaklığını ve nemini düzenli olarak kontrol edin.
-
Direk güneş ışığından kaçının.
-
Kompostun küflenmemesine dikkat edin.
-
Hasat döneminde mantarları bıçakla, kök kısmından dikkatlice kesin.
🔍 Sonuç: Mantar Ekimi İçin En Uygun Zamanı Seçin
Mantar tohumu ekimi, doğru zaman ve uygun koşullar sağlandığında oldukça kazançlı bir iştir.
Kısaca özetlemek gerekirse:
-
İstiridye mantarı: İlkbahar – Sonbahar
-
Kültür mantarı: Sonbahar – İlkbahar
-
Şitake mantarı: Ilıman dönemlerde ekilir.
Eğer kontrollü bir üretim ortamınız varsa, mantar üretimini yıl boyunca sürdürebilirsiniz.
