Kanola Ne Zaman ve Nasıl Ekilir? Hangi Ayda Ekilir?

Yağ bitkileri arasında önemli bir yere sahip olan kanola, hem ekonomik değeri hem de toprak verimliliğine katkısı nedeniyle Türkiye’de yaygın olarak yetiştirilmektedir.
Peki kanola ne zaman ve nasıl ekilir, hangi ayda ekim yapılmalıdır? İşte tüm detaylar 👇

🌿 Kanola Nedir?

Kanola (Brassica napus L.), hardal ve lahana familyasından olan bir yağ bitkisidir.
Kanola tohumlarından elde edilen yağ, bitkisel yemeklik yağ ve biyodizel üretiminde kullanılır.
Ayrıca hayvan yemi ve toprağı zenginleştiren bitki olarak da önemli bir tarım ürünüdür.

🔹 Kanola Bitkisinin Özellikleri:

• Familya: Brassicaceae (Turpgiller)

• Bitki Boyu: 80–150 cm

• Yağ Oranı: %40–45

• Protein Oranı: %20–25

• İklim İsteği: Serin ve nemli iklim

• Toprak İsteği: Verimli, iyi drene edilmiş tınlı topraklar

Kanola, hem insan tüketimi hem de enerji üretimi açısından stratejik bir bitkidir.

🌱 Kanola Ne Zaman Ekilir?

Kanola ekim zamanı, bölgenin iklimine göre değişir.
Genellikle sonbaharda ekim yapılır çünkü bitki serin hava koşullarında daha iyi gelişir.

🌾 En uygun ekim zamanı Eylül – Kasım ayları arasıdır.
Toprak sıcaklığı 10–15°C civarındayken ekim yapılması önerilir.

🌾 Kanola Nasıl Ekilir?

Kanola, doğrudan tohum ekimi ile yetiştirilen bir bitkidir.
Verimli bir üretim için toprak hazırlığı ve ekim derinliği oldukça önemlidir.

🌱 1️⃣ Toprak Hazırlığı:

• Kanola için iyi drene edilmiş, tınlı ve organik maddece zengin topraklar idealdir.

• Toprak, ekim öncesi pullukla sürülmeli ve diskaro ile ufalanmalıdır.

• Yabancı otlar temizlenmeli ve yüzey düzgün hale getirilmelidir.

🌿 2️⃣ Tohum Ekim Aşaması:

Ekim Şekli: Mibzer veya serpme ekim yöntemiyle yapılır.
Ekim Derinliği: 1,5 – 2,5 cm olmalıdır.
Tohum Miktarı:

• Dönüme yaklaşık 400 – 600 gram tohum yeterlidir.

Adımlar:

1. Toprak hazırlığı tamamlandıktan sonra mibzerle tohumlar ekilir.

2. Ekim sonrası hafif bir silindir geçirilir.

3. Toprağın nemli olması çimlenmeyi hızlandırır.

4. Ekimden 5–10 gün sonra bitkiler toprak yüzeyine çıkar.

⚠️ Derin ekim çimlenmeyi geciktirir, bu nedenle 2 cm’den derin ekim yapılmamalıdır.

💧 3️⃣ Sulama:

• Kanola genellikle yağışa bağlı (kıraç) koşullarda yetiştirilir.

• Ancak kurak dönemlerde bir veya iki kez destek sulama yapılabilir.

• Özellikle çiçeklenme döneminde sulama verimi artırır.

🌸 4️⃣ Gübreleme:

• Kanola bitkisi azot ve fosfor açısından beslenmeye ihtiyaç duyar.

• Toprak analizine göre:

  • Dekara 10–15 kg DAP (taban gübresi)

  • Ve 10–12 kg Üre (üst gübre) uygulanabilir.

• Ayrıca organik gübre kullanımı toprağın yapısını güçlendirir.

🌾 5️⃣ Yabancı Ot ve Hastalık Mücadelesi:

• Ekim öncesi herbisit (ot ilacı) kullanılabilir.

• Külleme, yaprak lekesi, kök çürüklüğü gibi hastalıklara karşı dikkatli olunmalıdır.

• Zararlılar arasında lahana keleği ve yaprak bitleri en yaygın olanlardır.

🌼 Kanola Hangi Ayda Hasat Edilir?

Kanola genellikle Mayıs sonu ile Temmuz ayları arasında hasat edilir.
Meyveler (kozalaklar) sararıp kuruduğunda hasada hazır hale gelir.

Hasat İşlemi:

• Biçerdöverle yapılır.

• Hasat zamanının gecikmesi, kozalakların çatlayıp tohum dökmesine neden olabilir.

🌾 Ortalama verim: Dekar başına 200–400 kg tohum alınabilir.

💛 Kanola Bitkisinin Faydaları

Kanola yalnızca bir tarım ürünü değil, aynı zamanda ekonomik ve çevresel faydaları olan bir bitkidir.

🌿 1️⃣ Ekonomik Faydalar:

• Yüksek yağ oranı sayesinde yağ sanayisinde önemli bir hammadde sağlar.

• Biyodizel üretiminde kullanılarak enerji sektörüne katkı sunar.

• Hayvan yemlerinde protein kaynağı olarak değerlendirilir.

🌻 2️⃣ Tarımsal Faydalar:

• Ekin nöbetinde buğday ve arpa sonrası ideal bir bitkidir.

• Toprağı dinlendirir ve azot dengesini korur.

• Yabancı otların azalmasına katkı sağlar.

🌍 3️⃣ Sağlığa Faydaları:

• Kanola yağı, düşük doymuş yağ oranı ve yüksek omega-3 içeriği ile kalp sağlığını destekler.

• Kolesterol seviyesini dengelemeye yardımcı olur.

⚠️ Dikkat Edilmesi Gerekenler

• Aşırı yağış, kök çürüklüğü riskini artırabilir.

• Ekim öncesi mutlaka toprak analizi yapılmalıdır.

• Don riski olan bölgelerde erken ekim tercih edilmelidir.

📍 Türkiye’de Kanola Nerede Yetişir?

Kanola Türkiye’de özellikle Marmara, Ege ve Trakya bölgelerinde yoğun şekilde üretilmektedir.

🌾 Sonuç: Verimli Topraklar İçin Değerli Bir Bitki

Kanola, hem yüksek yağ oranı hem de çevre dostu özellikleriyle Türkiye tarımının geleceğinde önemli bir yere sahiptir.
Doğru zamanda ve uygun toprak koşullarında ekildiğinde yüksek verim ve kazanç sağlar.

🌻 “Yağ bitkilerinin altını” olarak bilinen kanola, sürdürülebilir tarımın güçlü temsilcisidir.